Thành thật với bản thân.
Thành thật với bản thân.
(bài khá dài)
Chắc đây sẽ là post cuối mình viết về podcast hướng nghiệp mà nó sẽ không có cơ hội được lên sóng mặc dù mình và chị khách mời đã chuẩn bị hết nội dung, soạn sẵn câu hỏi, câu trả lời, và mới hôm qua còn ngồi với nhau một buổi để định là hôm nay sẽ thu. Dự định trong đầu của mình khi mời chị ấy là hai chị em sẽ không nói quá nhiều về chuyện chọn ngành gì nghề gì như thế nào - cái đó có lẽ đã có nhiều bên làm rồi và làm tốt hơn mình nhiều. Hơn nữa cũng bởi vì đây là page và podcast tâm linh nên mình muốn đi sâu hơn vào những lựa chọn nghề nghiệp dựa trên lý trí hay trực giác; chọn đam mê sở thích hay những gì an toàn ổn định; và những sự dẫn dắt của linh hồn theo một divine plan. Những câu hỏi mình gửi chị ấy xem trước cũng xoay quanh hành trình 30 năm sự nghiệp của chị để sau đó hai chị em thống nhất lên khung cho podcast.
Nhưng chỗ này mới là câu chuyện của post này.
Hôm qua hai chị em ngồi nói chuyện với nhau, chị ấy bảo rằng:
‘Từ trước đến giờ chưa ai hỏi chị những câu hỏi để chị phải đào sâu vào bên trong nội tâm của mình như vậy. Chị cứ suy nghĩ về các câu hỏi của em, cũng là một dịp mình được nhìn lại, được ngẫm nghĩ để tìm kiếm những dấu hiệu mà có thể những lúc đó mình hoàn toàn không để ý, không ý thức được. Chị thật sự muốn được nhận ra những giây phút, những signals có thể đã xuất hiện tuy nhiên thú thực là càng nhớ chị lại càng… hoảng vì vẫn cứ cho là những quyết định của mình đều xuất phát từ sự cân nhắc của lý trí chứ không phải trực giác. Dù đến lúc này chị nhận biết được trực giác của chị khá tốt mà hầu hết thời gian trong quá khứ chị đều gạt bỏ, bởi chị vẫn cần chứng cứ, cơ sở, nền tảng thì mới tin để đưa ra quyết định.
Càng ngồi chuẩn bị và nhìn lại bản thân thì chị càng nhận ra lúc này chị chưa thật sự cảm thấy mình sẵn sàng với việc tham gia podcast lần này. Điều này - như em đã biết - không phải vì nội dung, hay vì sợ chuẩn bị chưa đầy đủ (mà ngược lại, chị rất yên tâm khi podcast được em dẫn dắt nên thật ra cũng không cần chuẩn bị quá kỹ lưỡng, cứ để tự nhiên thì sẽ rất phù hợp với vibe mà podcast muốn chuyển tải). Chị rất cảm động vì em đã đọc, đã lắng nghe và nhìn thấy ở chị nhiều điều đến vậy.
Nhưng chị nhận ra một phần trong chị đang muốn tiếp tục chỉ vì lý trí nói rằng đây là một cơ hội rất tốt, có thể có ích cho người khác, có nhiều kỳ vọng từ bên ngoài và cả từ chính bản thân mình… hơn là vì bên trong chị thật sự đang muốn bước vào. Như đã chia sẻ với em, chị vẫn cảm thấy rất lúng túng trong việc biết mình đang ở đâu và như thế nào vào thời khắc này. Và sau tất cả những gì chị vừa suy nghĩ và viết ra thời gian qua, chị thấy có lẽ mình nên thành thật với cảm giác đó. Chị xin phép được dũng cảm dừng lại cho lần này em nhé. Chị không nghĩ đây là một lời từ chối cho câu chuyện của chị em mình, chỉ là ở thời điểm này chị chưa thấy mình thật sự sẵn sàng về mặt tâm thế. Chị muốn và cần được hiểu mình nhiều hơn.’
-
Mình cảm động và biết ơn lắm. Hôm qua ngồi nói chuyện thôi mà hai chị em cũng sụt sịt với nhau khi chị ấy tâm sự về cảm giác bị hiểu nhầm, không được lắng nghe và không được nhìn thấy như mong muốn ở công việc cuối cùng.
Mọi người có hình dung được không? Một người làm HR 30 năm, đạt được rất nhiều thành tựu được ghi nhận về cả chuyên môn lẫn chức danh. Một người ‘đọc vị’ và hiểu tâm lý con người; một người nâng đỡ, nhìn thấy tiềm năng của người khác, được mời làm speaker và mentor cho các thế hệ trẻ. Một người ‘luôn bị thu hút bởi những nơi đang cần được xây dựng, cần được sắp xếp lại, cần ai đó tạo nền móng, tạo hệ thống, phát triển con người rồi nhìn mọi thứ lớn dần lên’ như chị viết cho mình.
Nhưng cũng là một người ngồi đó reply email của mình lúc 12h đêm; cho phép bản thân được thành thật với cảm xúc đang lẫn lộn, thẳng thắn nói ra sự xáo trộn và sự mâu thuẫn giữa một bên là lý trí theo thói quen đưa ra các lý do ‘nên làm, cần phải làm vì đây là cơ hội tốt’ và một bên là sự đang chưa rõ ràng rằng việc này có thật sự xuất phát từ mong muốn bên trong của mình không?
Một người có lẽ đã và vẫn luôn hiểu bản thân ở tầng lý trí và giờ thì đang trên hành trình hiểu chính mình ở tầng sâu hơn.
Rồi mình cũng tự hỏi có khi nào những người mà chúng ta gặp ngoài đời, chúng ta nghĩ rằng mình đã hiểu họ hay họ phải hiểu bản thân lắm rồi nhưng thực tế thì đã bao giờ chúng ta hỏi họ những câu hỏi về con người thật sự bên trong của họ hay chưa?
Mình có nói với chị ấy là hay chị em mình cứ làm, chị có thể chia sẻ về những điều chị vừa nói với em vì chính những điều đó mới là thứ có giá trị nhất đối với người nghe để mọi người có thể thấy một phiên bản rất con người đằng sau chuyện chỉ đơn thuần là ‘hướng nghiệp. Tưởng là chọn nghề, chọn việc nhưng đi tới tận cùng hóa ra lại chính là những nhu cầu rất cơ bản của linh hồn mà ai trong chúng ta cũng luôn khao khát, đó là nhu cầu được nhìn thấy, được lắng nghe, được hiểu và được công nhận.
Trên hành trình đi tìm lại bản thân, đến một giai đoạn chúng ta phải đối diện với sự bối rối khó chịu khi chưa cắt nghĩa được những cảm xúc đang lộn xộn trong lòng. Để rồi mình phải thành thật với chính mình, và mình phải là người đầu tiên nhìn thấy mình, lắng nghe mình và công nhận mình…
-
Podcast không lên sóng nhưng có một vài chia sẻ chị ấy đã viết ra mà mình thấy rất có giá trị ở phương diện practical. Tuy rằng có thể đều là những điều mọi người đã đọc được ở đâu đó rồi nhưng trong context của bài này mình sẽ vẫn trích lại ở dưới hen vì đây đều là những tâm huyết công sức chị đã bỏ ra để chuẩn bị cho project này.
(1)
Chị ấy viết rằng: ‘Chị đi một chặng đường rất xa mới nhận ra việc cần hiểu bản thân mới là điều quan trọng nhất. Chỉ khi mình hiểu được mình thì mình mới có mong muốn, quyết tâm để làm tốt công việc phù hợp’. Mình hỏi là theo chị ấy thế nào là ‘hiểu bản thân’ và cảm giác ‘đúng’ là gì?
Chị trả lời:
'Theo chị, hiểu bản thân không phải là biết mình thích nghề gì khi chọn ngành học hay khi mới ra trường, mà là dần dần nhận ra:
- Mình làm công việc gì mà tự nhiên thấy muốn làm nhiều hơn?
- Mình làm kiểu công việc nào thì thấy có ý nghĩa?
- Mình chịu được điều gì và không chịu được điều gì?
Hay xa hơn là:
- Mình muốn sống như thế nào?
- Điều gì thật sự tiếp năng lượng và tạo động lực cho mình?
Những thứ đó rất khó ngồi nghĩ mà ra, mà thường phải đi làm thật mới biết.
Nên nếu nói với các bạn trẻ thì chị sẽ không khuyên phải tìm công việc ‘đúng’ ngay từ đầu. Chị sẽ khuyên hãy chọn một công việc đủ phù hợp để bước vào đời, học thật nhiều, làm hết mình và quan sát bản thân thật kỹ. Sau một thời gian, mình sẽ bắt đầu thấy có những việc mình làm rất tự nhiên, rất có động lực; và cũng có những việc mình làm mãi vẫn thấy gượng.
Cái ‘đúng’ theo chị không phải lúc nào cũng dễ dàng hay vui vẻ. Mà là dù khó, mình vẫn thấy muốn tiếp tục và không phải gồng mình để trở thành một người khác quá lâu. Và nếu sau một thời gian thấy không phù hợp thì đổi hướng cũng hoàn toàn bình thường.
Chị nghĩ không cần quá sợ chọn sai, vì rất nhiều khi chính những lựa chọn tưởng là chưa đúng lại là thứ giúp mình hiểu mình hơn để đi tiếp. Và từ đó, càng đi thì lại càng hiểu mình, và sẽ biết mình muốn làm loại công việc nào hay trong lĩnh vực nào.'
(2)
Một câu nữa mình hỏi là chị có lời khuyên gì cho những bạn đang muốn thay đổi nghề nghiệp nhưng vẫn còn nhiều nỗi sợ cản lại không.
Chị trả lời:
‘Chị nghĩ đầu tiên mình cần cho phép bản thân thừa nhận một điều khá bình thường: không thích công việc như mình từng nghĩ không có nghĩa là mình thất bại hay chọn sai.
Con người thay đổi. Hoàn cảnh thay đổi. Mình hiểu bản thân hơn thì việc mình muốn khác đi cũng là chuyện tự nhiên. Nhưng chị cũng không nghĩ cứ nhận ra không thích là phải nghỉ ngay.
Theo trải nghiệm của chị, mình cần tách ra làm hai câu hỏi:
- Mình thật sự không phù hợp với công việc này, hay mình chỉ đang mệt, quá tải hoặc thất vọng ở một giai đoạn nào đó nên mình muốn chạy khỏi nó?
- Hay mình thật sự bị kéo về một điều khác?
Nếu sau khi nhìn kỹ mà vẫn thấy không phù hợp thì chị nghĩ đổi hướng hoàn toàn bình thường. Nhưng hãy đổi trong chủ động.
- Chuẩn bị tài chính nếu cần.
- Học thêm nếu cần.
- Thử trước nếu có thể.
Và đừng đợi đến khi hết sợ mới bắt đầu.
Chị thấy hầu hết những lần chuyển hướng của chị đều không phải vì chị đã chắc chắn, mà vì chị cảm thấy mình đã làm đủ, và chuẩn bị đủ để bước tiếp.
Và một điều cuối cùng chị muốn nói với các bạn trẻ là: mình không cần phải tìm công việc hoàn hảo cho cả đời. Nhiều khi công việc hiện tại không phải nơi mình ở mãi nhưng lại là nơi giúp mình học được điều cần học để đi tiếp.'
-
Xin lỗi mọi người vì podcast đã không được lên sóng như đã hứa, nhưng mong là vài project mình sắp làm có thể sẽ được cùng mọi người đi sâu hơn vào câu chuyện về việc hiểu bản thân, lắng nghe trực giác, phân biệt lý trí ego, v.v.
Stay tuned nhé cả nhà, mình không muốn nói trước nữa sợ bị bước ko qua hehe.
🧡💚
P.